Chcesz dowiedzieć się, jak wyliczane jest Twoje wynagrodzenie? Czym różni się kwota brutto od kwoty netto? Jakie składki i podatki pracodawca odprowadza z Twojego wynagrodzenia? Zapraszamy do lektury pierwszego artykułu z serii Prawo pracy w praktyce.

wynagrodzenie

Co to jest wynagrodzenie brutto? I co wchodzi w jego skład?

 

Wynagrodzenie brutto to całkowite wynagrodzenie uzyskane przez danego pracownika. W jego skład wchodzą wszystkie uzyskane przez pracownika przychody przed potrąceniem składek ZUS, zaliczek na podatek dochodowy oraz innych kwot dobrowolnych lub wynikających z przepisów.

Tak więc wyliczając Twoje całkowite wynagrodzenie brutto, dział kadr bierze pod uwagę wszystkie świadczenia, które otrzymujesz od pracodawcy, zarówno pieniężne, jak i rzeczowe. Są to przede wszystkim:

  • wynagrodzenie zasadnicze (wynikające z Twojej umowy o pracę),
  • premie,
  • nagrody,
  • bonusy,
  • wynagrodzenie i dodatki za nadgodziny,
  • wynagrodzenie za czas choroby,
  • zasiłki chorobowe,
  • zasiłek macierzyński lub ojcowski,
  • zasiłki opiekuńcze,
  • różnego rodzaju dodatki – funkcyjne, zadaniowe, za pracę w nocy,
  • benefity zagwarantowane lub współfinansowane przez pracodawcę takie jak: pakiet medyczny, ubezpieczenie grupowe, karta uprawniająca do korzystania z siłowi, karty podarunkowe, vouchery,
  • ekwiwalenty,
  • odprawy,
  • rekompensaty.

Suma wszystkich tych kwot stanowi Twoje wynagrodzenie brutto w danym miesiącu, które jest podstawą do naliczenia obciążeń publicznoprawnych (czyli składek ZUS i podatku).

 

Jakie składki ZUS odprowadzane są od Twojego wynagrodzenia brutto?

Z Twojego wynagrodzenia brutto Twój pracodawca potrąca:

  1. Składkę na ubezpieczenie emerytalne w wysokości 9,76% Twojego wynagrodzenia brutto,

(dzięki niej na Twoim koncie ZUS zbierają się środki na Twoją przyszłą emeryturę)

  1. Składkę na ubezpieczenie rentowe w wysokości 1,50% Twojego wynagrodzenia brutto,

(dzięki niej będziesz mieć prawo do renty, jeśli poważnie zachorujesz i staniesz się niezdolny / niezdolna do pracy)

  1. Składkę na ubezpieczenie chorobowe w wysokości 2,45% Twojego wynagrodzenia brutto,

(dzięki niej masz prawo do świadczeń w czasie choroby, urlopu macierzyńskiego, ojcowskiego, czy rodzicielskiego)

  1. Składkę na ubezpieczenie zdrowotne w wysokości 9% Twojego wynagrodzenia brutto.
    (dzięki niej możesz korzystać z publicznej służby zdrowia)

Oprócz składek potrącanych z Twojego wynagrodzenia, pracodawca musi też odprowadzać swoją część składek do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych

Składki ZUS odprowadzane przez pracodawcę

Oprócz składek odprowadzanych z Twojego wynagrodzenia brutto, pracodawca niezależnie odprowadza składki należnego od niego:

  1. Składkę na ubezpieczenie emerytalne w wysokości 9,76% Twojego wynagrodzenia brutto (tyle samo, co Ty)
  2. Składkę na ubezpieczenie rentowe w wysokości 6,50% Twojego wynagrodzenia brutto,(znacznie więcej niż Ty)
  3. Składkę na ubezpieczenie wypadkowe w wysokości 0,67% Twojego wynagrodzenia brutto, (w ogóle nie jest ona pobierana z Twojego wynagrodzenia – dzięki niej masz świadczenia w razie wystąpienia wypadku przy pracy czy choroby zawodowej)

Oprócz tych składek, pracodawca odprowadza jeszcze 2,45% Twojego wynagrodzenia brutto na Fundusz Pracy oraz 0,10% Twojego wynagrodzenia brutto na Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych. Dzięki pierwszemu funduszowi masz ochronę na wypadek utraty pracy, a dzięki drugiemu ochronę w przypadku niewypłacalności Twojego pracodawcy.

Powyższe świadczenia finansowane przez pracodawcę nazywa się kosztami pracy.

Wynagrodzenie – obciążenie publicznoprawne

Poniżej w formie tabeli zestawiamy wszystkie obciążenia publicznoprawne, jakie finansowane są przez pracownika i pracodawcę.

 

Typ składkiFinansowana przez pracownikaFinansowana przez pracodawc꣹cznie
Emerytalna9,76%9,76%19,52%
Rentowa1,50%6,50%8%
Chorobowa2,45%2,45%
Wypadkowa0,67%0,67%
Zdrowotna9%9%
Fundusz Pracy2,45%2,45%
Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych0,10%0,10%

Jaka zaliczka na podatek dochodowy jest odprowadzana z Twojego wynagrodzenia brutto?

wynagrodzenie pracownika

 

Poza składkami ZUS, z Twojego wynagrodzenia brutto potrącana jest zaliczka na podatek dochodowy, którą pracodawca odprowadza do urzędu skarbowego.

 

Zaliczki na podatek dochodowy obliczane są według tzw. skali podatkowej określonej w przepisach podatkowych:

  • 18% – I próg podatkowy – obowiązuje do miesiąca, w którym Twój dochód przekroczył kwotę 85 528 zł

Co ważne, jeżeli pracownik planuje rozliczyć się wspólnie z małżonkiem lub jako osoba samotnie wychowująca dziecko, to może złożyć do pracodawcy wniosek o stosowanie 18% stawki podatku, nawet wówczas, kiedy dochód przekroczy już I próg podatkowy. Oczywiście jest to możliwe tylko po spełnieniu ustawowych warunków.

  • 32% – II próg podatkowy – obowiązuje od miesiąca, w którym Twój dochód przekroczy kwotę 85 528 zł.

Co ważne kwota 85 528 zł jest liczona osobno dla każdego podmiotu, na rzecz którego świadczysz pracę. Pamiętaj więc, że jeśli pracujesz w kilku spółkach, to skala podatkowa liczona jest oddzielnie w każdej z nich. Oznacza to, że pracodawca będzie potrącam 18% do momentu przekroczenia I progu w konkretnej spółce, nawet jeżeli Twój łączny dochód ze wszystkich podmiotów, na rzecz których pracujesz przekroczył już ten próg.

 

Co jeszcze może być potrącane z Twojego wynagrodzenia?

Oprócz wyżej wspomnianych składek ZUS i zaliczki na podatek dochodowy z Twojego wynagrodzenia mogą być również potrącane inne kwoty – na podstawie obowiązujących przepisów (tzw. potrącenia ustawowe) lub za Twoją zgodą (tzw. potrącenia dobrowolne).

Do potrąceń ustawowych zalicza się wszelkiego rodzaju tytuły wykonawcze, na podstawie których pracodawca jest zobowiązany pobrać odpowiednie kwoty z Twojego wynagrodzenia i przekazać je na rzecz spłaty wymagalnych zobowiązań.

Są to najczęściej:

  • zajęcia komornicze (np. w związku z nieopłaconymi alimentami),
  • zajęcia z Urzędu Skarbowego (np. nieopłacone mandaty),
  • zajęcia z ZUS (np. wypłacony zasiłek chorobowy, który został uznany za nienależny).

Potrącenia ustawowe są regulowane przez Kodeks Pracy oraz inne powszechnie obowiązujące przepisy prawa. Właśnie dlatego ich realizacja nie wymaga Twojej zgody.

Natomiast do potrąceń dobrowolnych zaliczamy m.in.:

  • potrącenie za kartę uprawniającą do korzystania z siłowni,
  • potrącenie za prywatną opiekę medyczną,
  • potrącenie składki na ubezpieczenie grupowe,
  • potrącenie na plany akcyjne.

Potrącenia dobrowolne zawsze wymagają Twojej zgody na piśmie.

Jak liczona jest kwota netto, którą otrzymasz na swoje konto bankowe?

Kwota netto (nazywana również wynagrodzeniem do wypłaty) jest to kwota brutto pomniejszona o składki ZUS finansowane przez pracownika, zaliczkę na podatek dochodowy oraz inne potrącenia (zarówno ustawowe, jak i dobrowolne).

Jak liczona jest Twoja wypłata? – przykład

Poniższa tabela pokazuje przykładowe przeliczenie wynagrodzenia brutto na kwotę do przelewu.

 

NrOpisSposób obliczeniaKwota
1Wynagrodzenie zasadnicze oraz wszystkie dodatki (premia, bonus, benefity, nadgodziny, itp.) 

 

3500 zł

2Składka na ubezpieczenie emerytalne 

9,76% x 3500 zł

 

341,60 zł

3Składka na ubezpieczenie rentowe 

1,50% x 3500 zł

 

52,50 zł

4Składka na ubezpieczenie chorobowe 

2,45% x 3500 zł

 

85,75 zł

5Suma składek społecznych pracownika9,76% + 1,50% + 2,45% = 13,71%

341,60zł + 52,50zł + 85,75 zł

((pkt. 2)+(pkt. 3)+(pkt. 4))

479,85 zł
6Podstawa wymiaru składki zdrowotnej3500 zł – 479,85 zł

((pkt. 1) – (pkt. 5))

3020,15 zł
7Składka zdrowotna odprowadzana do ZUS3020,15 zł x 9%

((pkt. 6) x 9%)

271,81 zł
8Składka zdrowotna pomniejszająca podatek3020,15 zł x 7,75%

((pkt. 6) x 7,75%)

 

234,06 złSkładka zdrowotna w wysokości 7,75% podstawy jest odejmowana z obliczonego podatku, co oznacza, że realnie płacisz tylko 1,25% składki zdrowotnej.
9Koszty uzyskania przychodu111,25 zł lub 139,06 zł111,25 złJest to kwota ryczałtowa ustalona w przepisach podatkowych – jej wysokość zależy od złożonego oświadczenia o miejscu zamieszkania. Z kwoty wyższej mogą skorzystać osoby, które złożą oświadczenie, że pracują w innej miejscowości niż mieszkają.
10Ulga podatkowa556,02 zł / 12 = 46,33 zł

(kwota obniżająca miesięczną zaliczkę na podatek)

46,33 złUlga może być naliczana tylko u jednego pracodawcy, jeśli rozpoczynając zatrudnienie złożysz oświadczenie PIT-2.

Jeśli Twój dochód przekroczył I próg podatkowy, ulga podatkowa Ci nie przysługuje.

11Podstawa opodatkowania3500 zł – 111,25 zł – 479,85 zł

Kwota brutto (pkt. 1) – koszty uzyskania przychodu (pkt. 9) – suma składek społecznych (pkt. 5)

2908,90 zł
12Zaliczka na podatek dochodowy 

(2908,90 zł x 18%) –  46,33 zł – 234,06 zł

Podstawa opodatkowania (pkt. 11) x 18 % (procent zaliczki) – ulga podatkowa (pkt. 10)  –  składka na ubezpieczenie zdrowotne 7,75% (pkt. 8)

243,21 zł ≈ 243 zł Zaliczkę na podatek dochodowy zaokrąglamy do pełnych złotych.
13Wynagrodzenie netto 

3500 zł – 479,85 zł – 271,81 zł – 243 zł

Kwota brutto (pkt. 1) – suma składek społecznych (pkt. 5) – składka zdrowotna odprowadzana do ZUS (pkt. 7) – zaliczka na podatek dochodowy (pkt. 12)

2505,34 zł
14Potrącenia

(ustawowe i dobrowolne)

Przykładowo:

– ubezpieczenie grupowe (50 zł)

– plan akcyjny (100 zł)

– niezapłacony mandat powiększony o naliczone odsetki (230 zł)

380 zł
15Kwota do przelewu 

2505,34 zł – 380 zł

Wynagrodzenie netto (pkt. 13) –potrącenia  (pkt. 14)

 

2125,34 zł

 

 

Zapraszamy do lektury kolejnych artykułów z serii prawo pracy w praktyce.

 

TuPrawnik.pl – miejsce, gdzie znajdziesz dobrego prawnika

Masz pytania związane z wyliczaniem Twojego wynagrodzenia? Jesteś pracownikiem i chcesz rozwiązać umowę o pracę? Rozwiązano z Tobą umowę niezgodnie z prawem i chcesz pozwać byłego pracodawcę? Porady i pomoc w zakresie prawa pracy znajdziesz na tuprawnik.pl poprzez kliknięcie na przycisk opisz swoją sprawę. Możesz także to zrobić klikając na poniższy przycisk:

Opisz swoją sprawę